Υπεγράφη η Διακήρυξη «Πράσινα Κατασκευαστικά Υλικά – Νέα Πρότυπα και Κλιματικά Ουδέτερες Πόλεις»

Το ECOCITY, ο ΕΛΟΤ,  το ΤΕΕ, η Ένωση Ελληνικών Τσιμεντοβιομηχανιών, η Περιφέρεια Δυτικής Ελλλαδας και η ΕΕΔΣΑ συνυπέγραψαν την Διακήρυξη «Πράσινα Κατασκευαστικά Υλικά – Νέα Πρότυπα και Κλιματικά Ουδέτερες Πόλεις» την Τρίτη 28 Απριλίου 2026.

Σε μία εκδήλωση με έντονο θεσμικό χαρακτήρα που σηματοδοτεί τη βιώσιμη ανάπτυξη και την απανθρακοποίηση του δομημένου περιβάλλοντος, ο Υφυπουργός Ανάπτυξης αρμόδιος για τη Βιομηχανία κ. Λαζαρος Τσαβδαρίδης τόνισε ότι η πράσινη ματάβαση αποτελεί βασικό πυλώνα του δομικού μετασχηματισμού τος οικονομιας ενώ ο Υφυπουργός Ανάπτυξης αρμόδιος για την Ερευνα και την Καινοτομία κ. Σταύρος Καλαφάτης σημείωσε ότι διανύουμε περίοδο κατά την οποία οι νέες τεχνολογίες πρέπει να ενταχθούν στον πυρήνα της στρατηγικης ανάπτυξης εξασφαλιζοντας την πράσινη και τη μεταψηφιακή μετάβαση.

Η Πρόεδρος της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Περιβάλλοντος της Βουλής, κα. Διονυσία Αυγερινοπούλου επισήμανε ότι η διασφάλιση της ποιότητας ζωής των πολιτών απαιτεί την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των πόλεων και την ολιστική μεταστροφή του αστικού μοντέλου που θα αντιστρέψει τα υψηλά επίπεδα της ρύπανσης και τη μεγάλη ενεργειακή καταναλώση σε βιωσιμότητα, περιβαλλοντική προστασία και ανθρώπινη ευημερία. Την εκδήλωση τίμησαν επίσης με την παρουσία τους εκπρόσωποι της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΕΝ, της Αυτοδιοίκησης και της ακαδημαϊκής κοινότητας και της αγοράς.

Η ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ αποτελεί κείμενο εθελοντικής δέσμευσης και κοινής αποδοχής όλων των συμπραττόντων φορέων και εστιάζει στην εισαγωγή καινοτόμων δομικών υλικών χαμηλού αποτυπώματος άνθρακα, την προώθηση της αειφόρου αρχιτεκτονικής και την ενίσχυση της κυκλικής οικονομίας μέσω της επανάχρησης υλικών.

Στο πλαίσιο της συζήτησης που ακολούθησε σχετικά με την στρατηγικη εφαρμογής των αρχών της ΔΙΑΚΗΡΥΞΗΣ αναδείχθηκαν οι προκλήσεις και οι ανάγκες των εμπλεκόμενων κλάδων προεξέχουσας της εκπαίδευσης των επαγγελματιών στα νεα υλικά και των κινήτρων για την αγορά .

Το κείμενο της ΔΙΑΚΗΡΥΞΗΣ διαμορφώθηκε μετά από μια εκτεταμένη περίοδο διαλόγου, εργαστηρίων και συνεργασίας (2022–2025), με τη συμμετοχή της δημόσιας διοίκησης, της επιστημονικής κοινότητας, της βιομηχανίας και της κοινωνίας των πολιτών, διαμορφώνεται ένα κοινό πλαίσιο αρχών και προτεραιοτήτων για τη μετάβαση σε πράσινα κατασκευαστικά υλικά, ως βασικό πυλώνα για την επίτευξη κλιματικά ουδέτερων και κυκλικών πόλεων.

Η ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ που αποτελεί κοινή βάση για την προώθηση μιας σύγχρονης, βιώσιμης και ανθεκτικής κατασκευαστικής δραστηριότητας, ικανής να συμβάλει ουσιαστικά στην αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής, τεκμηριώνει τις προτάσεις, τα πρότυπα και τα εργαλεία εφαρμογής με ισχυρό επιστημονικό υπόβαθρο και συνοπτικά έχει ώς εξής:

• Η επίτευξη κλιματικά ουδέτερων πόλεων έως το 2050 προϋποθέτει την υιοθέτηση νέων, εναρμονισμένων και μετρήσιμων προτύπων βιωσιμότητας για τα κατασκευαστικά υλικά, σε ευθυγράμμιση με την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, την Κυκλική Οικονομία και την Οδηγία για την Ενεργειακή Απόδοση των Κτιρίων.

• Τα πράσινα κατασκευαστικά υλικά οφείλουν να πληρούν σαφή κριτήρια περιβαλλοντικής και κυκλικής απόδοσης, όπως: χαμηλό αποτύπωμα άνθρακα, δυνατότητα ανακύκλωσης ή επαναχρησιμοποίησης, ασφάλεια και υγιεινή για το εσωτερικό περιβάλλον, χρήση ανανεώσιμων ή βιογενών πρώτων υλών και υψηλή ανθεκτικότητα στον χρόνο. Η αξιολόγησή τους βασίζεται σε αναγνωρισμένες μεθοδολογίες, όπως η Ανάλυση Κύκλου Ζωής (LCA) και οι Περιβαλλοντικές Δηλώσεις Προϊόντων (EPDs).

• Κεντρικό ρόλο στη μετάβαση διαδραματίζει η κυκλική οικονομία, η οποία ενσωματώνεται σε όλα τα στάδια του κύκλου ζωής των κατασκευών, από τον οικολογικό σχεδιασμό έως την αποδόμηση και την επαναχρησιμοποίηση υλικών.

• Καινοτόμες τεχνολογίες, ψηφιακά εργαλεία και λύσεις ιχνηλασιμότητας, όπως το ψηφιακό διαβατήριο προϊόντων, ενισχύουν τη διαφάνεια και την αξιοπιστία των νέων προτύπων.

• Η απανθρακοποίηση υλικών με υψηλό περιβαλλοντικό αποτύπωμα, όπως το τσιμέντο, αποτελεί προτεραιότητα. Η ελληνική βιομηχανία κινείται ήδη προς αυτή την κατεύθυνση, επενδύοντας σε τεχνολογίες χαμηλών εκπομπών και νέα προϊόντα, με στόχο την κλιματική ουδετερότητα έως το 2050.

• Καθοριστικής σημασίας είναι η εκπαίδευση και κατάρτιση των επαγγελματιών του κλάδου, η επικαιροποίηση του θεσμικού πλαισίου και η ενεργοποίηση μηχανισμών ελέγχου, καθώς και ο ρόλος των ΟΤΑ στην εφαρμογή πράσινων δημοσίων συμβάσεων και βιώσιμων πρακτικών.

• Η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς και η αξιοποίηση παραδοσιακών υλικών και τεχνικών μπορούν να λειτουργήσουν ως πρότυπο βιώσιμης δόμησης.

• Η στοχευμένη κατεύθυνση χρηματοδοτήσεων προς βιώσιμα κατασκευαστικά υλικά και λύσεις μηδενικών εκπομπών ενισχύει τη μετάβαση σε κτίρια υψηλής περιβαλλοντικής απόδοσης και ανθεκτικές πόλεις.

Η εφαρμογή των αρχών της διακήρυξης συνεχίζεται από το ECOCITY με παραστάσεις και παρουσιάσεις στους αρμόδιους φορείς πολιτικής απόφασης και δοιήκησης, σε εθνικό και ευρωπαικό επίπεδο. Τις υπηρεσίες ψηφιακής επικοινωνίας για τη διαβούλευση και την εκδήλωση σχεδίασε και υλοποίησε ο χορηγός GYA Media.