Όταν τίθεται θέμα επιλογής ανάμεσα σε στέγη ή δώμα, η απόφαση μπορεί να είναι δύσκολη καθώς υπάρχουν υπέρ και κατά και στις δυο λύσεις. Στην περίπτωση του δώματος κερδίζουμε περισσότερο εξωτερικό χώρο, εύκολη τοποθέτηση του ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού και εύκολη πρόσβαση για συντήρηση και επισκευές. Όταν έχουμε στέγη όμως τα πλεονεκτήματα είναι πάρα πολλά. Αρχικά λόγω της κλίσης των κεραμιδιών έχουμε πάρα πολύ καλή απορροή του νερού, του χιονιού και τυχών σκουπιδιών ή φύλλων που μαζεύονται.
Έτσι μειώνουμε σε μεγάλο βαθμό τον κίνδυνο διαρροών. Οι στέγες γενικά έχουν μεγαλύτερο χρόνο ζωής από τα δώματα λόγω της αντοχής τους και της αντίστασής που έχουν στα καιρικά φαινόμενα. Έχουν μια διαχρονική αισθητική, η οποία ταιριάζει σε αστικό αλλά και φυσικό περιβάλλον και ανάλογα με την επικάλυψη μπορεί να συνδυαστεί με μοντέρνα αλλά και κλασσική αρχιτεκτονική.
Επιλέγοντας στέγη για το κτίριο μας αυξάνουμε τον εσωτερικό χώρο κάτω από αυτή, τη λεγόμενη σοφίτα που μπορεί να είναι αποθηκευτικός χώρος ή κανονικός χώρος διαβίωσης. Πολλές φορές η στέγη αυξάνει την αξία του ακινήτου λόγω της αντοχής της και το διαχρονικό στυλ. Δεν πρέπει να ξεχνάμε βέβαια ότι στις οριζόντιες επιφάνειες ενός κτιρίου οι απώλειες είναι πολύ μεγαλύτερες απ ότι στις κάθετες, οπότε στη στέγη ή στο δώμα μας θα πρέπει να βάλουμε μεγαλύτερο πάχος θερμομόνωσης σε σχέση με τους τοίχους. Το σημαντικότερο πλεονέκτημα όμως της στέγης είναι η ενεργειακή της απόδοση όταν όμως η κατασκευή γίνεται σωστά. Για μέγιστη απόδοση της στέγης, αυτή θα πρέπει να γίνει αεριζόμενη.
Πηγή φωτογραφίας: Γ.Κ. ΡΙΖΑΚΟΣ ΑΒΕΤΕ
Τι είναι όμως η αεριζόμενη στέγη;
Αεριζόμενη στέγη είναι η κατασκευαστική τεχνική κατά την οποία ανάμεσα στο πέτσωμασε ξύλινη στέγη ή στο μπετό σε στέγη από σκυρόδεμα και στο κεραμίδι μεσολαβεί ένα στρώμα αερισμού που επιτρέπει την κυκλοφορία αέρα. Βέβαια η κατασκευή μιας αεριζόμενης στέγης δεν έχει κανένα νόημα εάν δεν έχει γίνει η σωστή θερμομόνωση.
Ο πιο εύκολος τρόπος κατασκευής μιας αεριζόμενης στέγης είναι με σύνθετα θερμομονωτικά πάνελ τα οποία προσφέρουν την επιθυμητή θερμομόνωση βάση της μελέτης και έχουν ενσωματωμένα κανάλια αερισμού με βιομηχανικά επικολλημένο OSB-3 κατάλληλο για εξωτερική χρήση όπως το Neotetto Air Low Carbon. Το συγκεκριμένο υλικό είναι και πλέον οικολογικό αφού παράγεται κατά 50% από φυτική ά ύλη Neopor BMB της BASF.
Ποια είναι όμως τα πλεονεκτήματα της αεριζόμενης στέγης
Το βασικότερο πλεονέκτημα της αεριζόμενης στέγης είναι η θερμική άνεση. Το στρώμα αέρα λειτουργεί σαν ασπίδα προστασίας και επιτρέπει στη θερμομόνωση να δουλέψει σωστά. Στην Ελλάδα το καλοκαίρι το κεραμίδι μπορεί να αναπτύξει θερμοκρασία έως και 70ο C, η οποία μειώνει την απόδοση της θερμομονωτικής στρώσης. Όσο πάχος θερμομόνωσης και να βάλουμε η θερμότητα αυτή θα περάσει τελικά μέσα στο χώρο μας απλά πιο αργά. Ο μόνος τρόπος να το αποτρέψουμε είναι ο αερισμός, ο οποίος απάγει τη θερμότητα από το κεραμίδι και την αποβάλει στην ατμόσφαιρα. Αντίστοιχα το χειμώνα επιτρέπει το ομοιόμορφο λιώσιμο του χιονιού, χωρίς τη δημιουργία πάγου και προστατεύει και πάλι τη θερμομόνωση από τις πολύ χαμηλές θερμοκρασίες του χιονιού.
Η αεριζόμενη στέγη επιτρέπει επίσης τους υδρατμούς που παράγονται μέσα στο κτίριο μας να διαφεύγουν και να αποβάλλονται αποτρέποντας έτσι τη δημιουργία μούχλας εσωτερικά αλλά και εξωτερικά κάτι που μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τα δομικά στοιχεία ειδικά όταν πρόκειται για ξύλινη κατασκευή.
Πηγή φωτογραφίας: Γ.Κ. ΡΙΖΑΚΟΣ ΑΒΕΤΕ
Πως λειτουργεί η αεριζόμενη στέγη
Ο τρόπος που λειτουργεί η αεριζόμενη στέγη και την κάνει τόσο αποδοτική είναι ο φυσικός ελκυσμός ή αλλιώς το φαινόμενο της καμινάδας, όπου ο θερμός αέρας ανεβαίνει φυσικά προς τα πάνω. Στη βάση της στέγης υπάρχουν οι οπές αερισμού, όταν χρησιμοποιούμε Neotetto Air Low Carbon τις έχουμε έτοιμες και δεν χρειάζεται να τις δημιουργήσουμε, από τις οποίες εισέρχεται φρέσκος δροσερός αέρας.
Ο αέρας αυτός κινείται ανάμεσα στο κεραμίδι και τη θερμομόνωση και απάγει θερμότητα από το κεραμίδι δηλαδή το «δροσίζει». Ο θερμός αυτός αέρας ανεβαίνει φυσικά προς τον κορφιά ο οποίος πρέπει να είναι κατάλληλα διαμορφωμένος για να επιτρέπει στον αέρα να διαφύγει, και αποβάλλεται στην ατμόσφαιρα παίρνοντας μαζί του όλη αυτή τη θερμότητα που δεν θέλουμε να περάσει στο χώρο μας.
Ποια είναι τα βήματα κατασκευής της αεριζόμενης στέγης:
Τοποθετούμε ένα καδρόνι 50 Χ 25 mm στη βάση της στέγης κατά μήκος της γραμμής υδρορροής που λειτουργεί ως βάση στήριξής των πάνελ αλλά και της υδρορροής αργότερα.
Πάνω στο πέτσωμα ή το σκυρόδεμα τοποθετούμε μια μεμβράνη ως φράγμα υδρατμών.
Τοποθετούμε την πρώτη σειρά πάνελ πάνω από το καδρόνι με τα ανοίγματα αερισμού προς τον κορφία.
Βιδώνουμε τα πάνελ με 4 βίδες ανά πάνελ κάθετα και 2 βίδες ανά πάνελ με 45 μοίρες κλίση. Θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν οι κατάλληλες βίδες ανάλογα με το υπόβαθρο.
Συνεχίζουμε να τοποθετούμε πάνελ και να βιδώνουμε μέχρι να φτάσουμε στον κορφιά. Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στην τοποθέτηση για να μην διακόπτονται τα κανάλια αερισμού.
Όταν φτάσουμε στον κορφιά κόβουμε το επιπλέον πάνελ αφήνοντας 5 με 6 εκατοστά εξαερισμού και σφραγίζουμε τις ενώσεις με αφρό πολυουρεθάνης.
Κλείνουμε τις οπές αερισμού στη βάση της στέγης με πυκνό πλέγμα για να μην μπαίνουν πουλιά. Κατόπιν τοποθετούμε διαπνέουσα μεμβράνη πάνω από το OSB.
Τοποθετούμε την επικάλυψη που επιθυμούμε είτε αυτό είναι χωμάτινο κεραμίδι, είτε ασφαλτοκεράμιδο είτε πέτρα και χρησιμοποιούμε τα κατάλληλα εξαρτήματα στην κορυφογραμμή για να μην εμποδίζεται ο αερισμός.
Πηγή φωτογραφίας: Γ.Κ. ΡΙΖΑΚΟΣ ΑΒΕΤΕ
Συνοψίζοντας λοιπόν καταλήγουμε ότι εάν πρέπει να επιλέξουμε ανάμεσα σε δώμα ή στέγη, η στέγη είναι καλύτερη για τη θερμική άνεση του χώρου μας αλλά και για την υγρομόνωση αφού το κεραμίδι προστατεύει όλες αυτές τις στρώσεις. Ο πιο αποδοτικός τρόπος κατασκευής στέγης είναι η αεριζόμενη στέγη στην οποία χρησιμοποιούμε το στρώμα αερισμού για να διώξουμε φυσικά την θερμότητα από τα κεραμίδια κάτι απολύτως αναγκαίο σε θερμά κλίματα όπως είναι η Ελλάδα.
Πρέπει πάντα να κάνουμε μελέτη η οποία θα καθορίσει το κατάλληλο πάχος θερμομόνωσης για το κτίριο μας ανάλογα με τις ανάγκες, τη χρήση, την κλιματική ζώνη αλλά και το υψόμετρο του κτιρίου μας. Μειώνουμε την ενεργειακή μας κατανάλωση και το ανθρακικό μας αποτύπωμα, χρησιμοποιώντας υλικά αποδοτικά, προερχόμενα από φυτικές ά ύλες. Τέλος επιλέγοντας την αεριζόμενη στέγη δημιουργούμε ένα διαχρονικό αστικό περιβάλλον με πολύ χαμηλό κόστος συντήρησης εάν γίνει σωστά από την αρχή και έχουμε το «κεφάλι» μας ήσυχο.
Άρθρο της Ελίνας Ριζάκου | Αρχιτέκτων Μηχανικός και Αντιπρόεδρος της εταιρείας Γ.Κ. ΡΙΖΑΚΟΣ ΑΒΕΤΕ