White Cubes: Οι εξοχικές κατοικίες στη Νάξο που εκμεταλλεύονται στο έπακρο τη γεωμετρία της κυκλαδίτικης αρχιτεκτονικής

Το αρχιτεκτονικό γραφείο Tsolakis Architects, σε συνεργασία με την εταιρεία ΤechnikAL, ανέλαβαν τον σχεδιασμό και την κατασκευή τεσσάρων αυτοτελών διώροφων κατοικιών στην περιοχή του Αγίου Παντελεήμονα στην Νάξο. Το σχήμα του οικοπέδου και ο προσανατολισμός του καθορίζουν τις βασικές συνθετικές αποφάσεις για τη χωροθέτηση των κατοικιών. Οι κατοικίες αναπτύσσονται γραμμικά κατά μήκος του οικοπέδου στον άξονα Βορρά – Νότου, με την παράθεση των όγκων στο φυσικό έδαφος να δημιουργεί ένα ενιαίο, λειτουργικά και αισθητικά, σύνολο. Η ογκοπλασία με κύβους προσδίδει στην μονάδα την απόλυτη γεωμετρία ενός κυκλαδίτικου οικισμού, εντάσσοντας πλήρως το σύνολο στο τοπίο.

Πιο συγκεκριμένα, η καθαρή κυβική γεωμετρία των όγκων, η άρθρωση των χώρων διημέρευσης και υπνοδωματίων, οι αναλογίες των ανοιγμάτων όπως και η υλικότητα μελετήθηκαν για να εναρμονίζονται με το άμεσο και ευρύτερο περιβάλλον και την παραδοσιακή αρχιτεκτονική του νησιού.

“Υπάρχουν δύο τυπολογίες κατοικιών που εναλλάσσονται διαδοχικά, δίνοντας ρυθμό στο σύνολο”.

Η μία τυπολογία έχει ένα χαμηλό κλίτος κι ένα ψηλό, ενώ η δεύτερη τυπολογία οργανώνεται σε μεγαλύτερη οριζόντια έκταση έχοντας δύο χαμηλά κλίτη που περιβάλλουν ένα ψηλό κλίτος. Η δεύτερη τυπολογία οργανώνεται σε πιο εκτενή περιβάλλοντα χώρο με κτιστό καθιστικό και γραμμική κολυμβητική δεξαμενή.

“Η προτεινόμενη κατασκευή και η επιλογή των υλικών είναι σύμφωνη με τις παραδοσιακές αρχές δόμησης”.

Γίνεται χρήση της πέτρας ως δομικό υλικό που επιχρίεται με λευκό επίχρισμα. Ξύλινες επενδύσεις και κατασκευές αναδεικνύουν τη φυσικότητα των υλικών. Ένα ήπιο παιχνίδισμα συναντάται στις όψεις με την παρεμβολή ξύλινων ανοιγμάτων, των οποίων το ανοιγόμενο ξύλινο σκίαστρο δημιουργεί μια πλαστικότητα στις όψεις.

Οι θέσεις των ανοιγμάτων έχουν μελετηθεί για αποτελεσματικό φωτισμό και αερισμό όλων των χώρων που σε συνδυασμό με τις μικρές διαστάσεις των όγκων και τις ενεργειακές ιδιότητες της δομικής πέτρας αποτελούν ένα βιοκλιματικό σύστημα χαμηλών ενεργειακών απαιτήσεων.

Στοιχεία διαμπερότητας και σημείων θέασης, εντείνονται μέσω της διαμετρικά αντίθετης παράθεσης των ανοιγμάτων, όπως και της χωροθέτησης των υπαίθριων καθιστικών χώρων σε ευθεία με την κολυμβητική δεξαμενή. Οι επιμέρους επιλύσεις των όγκων ενισχύουν την διάσπαση των όγκων και την ποικιλία της κορυφογραμμής των κτηρίων. Έτσι λοιπόν, έχουμε μια ογκοπλασία ενιαίας υπόλευκης απόχρωσης που αναδεικνύεται από τη φωτοσκίαση.

“Στις εσωτερικές και σε επιμέρους εξωτερικές επιφάνειες δαπέδου και τοίχων εφαρμόζεται πατητή τσιμεντοκονία, αποδίδοντας το στοιχείο της κυκλαδίτικης αρχιτεκτονικής με ακόμη πιο απτό τρόπο”.

Μια ήπια παρέμβαση στο τοπίο αποτέλεσε σημαντικό στοιχείο του σχεδιασμού, με την απλότητα των χειρονομιών να διέπει το σύνολο, ούτως ώστε να μην επιβαρύνεται οπτικά και λειτουργικά το παραδοσιακό εκκλησάκι του Αγ. Παντελεήμονα που εντοπίζεται νοτιοδυτικά γύρω στα 80 μέτρα πίσω από βραχώδη έκταση.

Η επέμβαση στον περιβάλλοντα χώρο του οικοπέδου είναι επίσης ήπια, καθώς οι επιφάνειες πλακοστρώσεων και γενικά η εδαφοκάλυψη έχουν περιοριστεί στο ελάχιστο, αφήνοντας όσο το δυνατό ακάλυπτο το οικόπεδο και το φυσικό έδαφος.

Ο σχεδιασμός των φυτεμένων χώρων έγινε με ξηροθερμικά φυτά και φοίνικες, είδη που συναντώνται στην περιοχή και έχουν μικρές απαιτήσεις σε άρδευση. Αργωστώδη και λεβάντες περιβάλλουν το χώρο του υπαίθριου καθιστικού και τραπεζαρίας, στην επέκταση των οποίων βρίσκεται η κολυμβητική δεξαμενή. Η μελέτη προβλέπει επίσης μικρής έκτασης πέργκολες, σε παραδοσιακή μορφή με ξύλινο σκελετό και πλήρωση από ψάθα, για τη στήριξη φυτών και τη δημιουργία εξωτερικών χώρων με σκίαση και άνεση και την συνολική οπτική ενοποίηση των κατοικιών.

Στοιχεία & Συντελεστές έργου:

Τίτλος έργου: White Cubes, Τυπολογία: 4 εξοχικές κατοικίες στη Νάξο, Τοποθεσία: Νάξος – Κυκλάδες, Αρχιτεκτονική μελέτη: Tsolakis Architects, Υλοποίηση – Κατασκευή: ΤechnikAL, Υπεύθυνη κατασκευής: Κυριακή Κάβουρα, Κείμενο παρουσίασης: Tsolakis Architects, Φωτογραφίες: Γιώργος Φάκαρος