Intersection of Unity: Αστικές παρεμβάσεις για τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης της κοινότητας των Ρομά [διπλωματική εργασία]

Σήμερα παρατηρούνται ορισμένες κοινωνικές ομάδες που βρίσκονται σε αποκλεισμό. Μια από αυτές είναι η φυλή των Ρομά. Ως αρχικό στόχο τον περιορισμό αυτού του φαινομένου, η φοιτητική ομάδα, αποτελούμενη από τον Γιώργο Γενοβέζο και τον Λάμπρο Φαράτζ, σκέφτηκε πως και η αρχιτεκτονική μπορεί να συμβάλλει σε αυτό. Έχοντας μελετήσει τη ζωή τους και τις άσχημες συνθήκες διαβίωσης τους, αποφασίσαν να προχωρήσουν σε μια παρέμβαση με γνώμονα την βελτίωση του βιοτικού επιπέδου τους.

Ένας από τους παλιότερους καταυλισμούς Ρομά της Αττικής αποτελεί αυτός στο Νομισματοκοπείο στο Χαλάνδρι. Παρόλο που ο καταυλισμός βρίσκεται στη συμβολή τριών δήμων, σημειώνεται κοινωνικός αποκλεισμός. Το site που περιλαμβάνει τον καταυλισμό φαίνεται να αποτελεί ένα μεγάλο αστικό κενό της αττικής. Με αυτά τα δεδομένα η φοιτητική ομάδα αποφάσισε να ασχοληθεί με τη σχεδίαση ενός πάρκου συνάθροισης των δυο πολιτισμών.

“Το Intersection of Unity επινοείται ως ένα πάρκο κοινωνικής αλληλεπίδρασης μεταξύ διαφορετικών πολιτισμών, καθώς και ένας πολιτιστικός και οικονομικός κόμβος στο σημείο τομής Χαλανδρίου, Χολαργού και Αγίας Παρασκευής”.

Παρατηρώντας την υφιστάμενη κατάσταση του οικοπέδου, διαπιστώθηκε ότι το κτίριο του Nομισματοκοπείου είναι ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της περιοχής μελέτης. Αυτό που το χαρακτηρίζει είναι η μνημειακότητα και η μεγάλη του κλίμακα. Αυτές τις συνθήκες θέλησε η φοιτητική ομάδα να τις μεταφέρει και στη δική τους παρέμβαση καθώς πιστεύει πως η στιγμή αυτή της ένωσης των δυο πολιτισμών αποτελεί κάτι θεμελιώδες. Συγκεκριμένα υιοθετεί τη μεγάλη κλίμακα και την αυστηρή γεωμετρία-οργάνωση.

“Μέσω του προγράμματος κατοίκισης, εστίασης, μουσείου και της πλατείας ενότητας ενθαρρύνεται η κοινωνική αλληλεπίδραση”.

Αρχικά το κτίριο κατοίκισης μαζί με το αίθριο δημιουργούν μια κοινότητα από Ρομά και μη Ρομά, συνδυάζοντας τη καθημερινή διαβίωση και τη συνάθροιση τους στο κεντρικό χώρο εστίασης. Τα καταστήματα, οι κήποι και το αθλητικό συγκρότημα συμβάλλουν και αυτά στη κοινωνικοποίηση τους.

Οι κύριες κυκλοφορίες του πάρκου αποτελούνται από: τη κεντρική στοά, που συνδέει το κτίριο κατοίκισης με τα καταστήματα, και τη διαδρομή επι της Μεσογείων. Η πρόταση αποσκοπεί στο να αποτελέσει ένα ορόσημο που σηματοδοτεί την αρμονική συνύπαρξη των δυο λαών. Μια κίνηση που αντιπροσωπεύει ένα βήμα μπροστά στην εξέλιξη της ανθρωπότητας.

Στοιχεία & Συντελεστές έργου:

Τίτλος έργου: Intersection of Unity, Τυπολογία: Διπλωματική Εργασία, Φοιτητές: Γιώργος Γενοβέζος – Λάμπρος Φαράτζ, Επιβλέπουσα καθηγήτρια: Δήμητρα Κατσώτα, Σχολή: Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών (Πανεπιστήμιο Πατρών), Εξεταστική περίοδος: Φεβρουάριος 2025

English description: Nowadays, certain social groups face exclusion. One of these is the Roma community. With the initial aim of limiting this phenomenon, George Genovezos and Lam Faraj considered that architecture could contribute to this effort. Having studied their lifestyle and poor living conditions, they decided to proceed with an intervention focused on improving their living standards.

One of the oldest Roma settlements in Attica is located near the Nomismatokopeio (Mint) in Chalandri. Despite being at the intersection of three municipalities, social exclusion is evident. The site, which includes the settlement, appears to be a significant urban void in Attica. Given these circumstances, the student team decided to engage in the design of a park that brings together both cultures.

“The ‘Intersection of Unity’ is conceived as a park for social interaction between different cultures, as well as a cultural and economic hub at the junction of Chalandri, Cholargos, and Agia Paraskevi”.

Observing the current situation of the site, they identified the Nomismatokopeio building as one of the most important elements of the study area. Its monumental nature and large scale are defining features. They wanted to transfer these conditions into their intervention, as they believe that this moment of cultural unity is fundamental. Specifically, they adopted the large scale and strict geometric organization.

“Through the program, which includes residential spaces, dining areas, a museum, and Square of Unity, the student team encourages social interaction”.

Initially, the residential building, along with the atrium, create a community of Roma and non-Roma residents, combining daily living and gatherings in the central dining space. Shops, gardens, and the sports complex also contribute to their socialization.

The main circulation routes of the park consist of the central stoa, which connects the residential building with the shops, and the pathway along Mesogeion Avenue. The proposal aims to become a landmark that symbolizes the harmonious coexistence of the two communities – a movement representing a step forward in the evolution of humanity.

Facts & Credits:

Project title: Intersection of Unity, Typology: Diploma Thesis Project, Students: George Genovezos – Lam Faraj, Supervisor: Demetra Katsota, Institution: Department of Architecture (University of Patras), Academic semester: February of 2025