Η πρόταση που κέρδισε το Α’ βραβείο στον αρχιτεκτονικό διαγωνισμό για το Δημόσιο Νηπιαγωγείο «Ελένειον» της Λευκωσίας

Το γραφείο E.P.Architects L.L.C. κέρδισε το Α’ βραβείο στον Αρχιτεκτονικό Διαγωνισμό ενός σταδίου, με στόχο την κατασκευή νέου κτηρίου για το Ελένειο Δημόσιο Νηπιαγωγείο στην Λευκωσία και την αναδιάταξη αριθμού χώρων του Ελένειου Δημοτικού Σχολείου. Ο διαγωνισμός διεξήχθη σύμφωνα με τους Κανονισμούς Διεξαγωγής Αρχιτεκτονικών Διαγωνισμών του Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου (ΕΤΕΚ).

Συνθετικές αρχές – Κεντρική ιδέα

Η κεντρική ιδέα της πρότασης, είναι η υπερύψωση των γηπέδων και η στέγαση του σχολικού συγκροτήματος κάτω από αυτό, λόγω του μικρού μεγέθους του τεμαχίου και της ανάγκης για την χωροθέτηση των γηπέδων μακριά από τις αίθουσες διδασκαλίας.

Η κτιριακή υποδομή οργανώνεται σε ζώνες, μέσω της οριζόντιας αλληλεπίθεσης ορθογωνικών όγκων που βρίσκονται σε οργανική σχέση με ημιυπαίθριους χώρους στάσης και κυκλοφορίας, με στόχο την εύρυθμη λειτουργία του νηπιαγωγείου και του δημοτικού σχολείου και την αρμονική ένταξη του νέου κτηριακού συγκροτήματος δίπλα στο διατηρητέο κτίριο. Ο ημιυπαίθριος χώρος χρησιμοποιείται ως συνθετικό εργαλείο για την εφαρμογή αρχών αειφόρου ανάπτυξης και τη διαμόρφωση χώρων με μέγεθος κοντά στην κλιμακα των παιδιών.

Ως αποτέλεσμα η όψη της διατηρητέας οικοδομής του δημοτικού σχολείου που αποτελεί χαρακτηριστικό ιστορικό στοιχείο της περιοχής αναδεικνύεται με την σύγχρονη αλλά διακριτική επέμβαση του νέου κτιριακού συγκροτήματος. Η πλάκα στην οποία βρίσκονται τα γήπεδα και η οποία στεγάζει την σχολική υποδομή σχεδιάστηκε έτσι ώστε να μπορεί να απορροφήσει μελλοντικές εξελίξεις στα προγράμματα εκπαίδευσης.

Αρχιτεκτονική πρόταση

Η αρχιτεκτονική πρόταση περιλαμβάνει την πλάκα των γηπέδων που συνδέει τους κτηριακους όγκους του νηπιαγωγείου, των εστιατορίων και του κιλυκείου, των υποστηρικτικών χρήσεων και των Αίθουσών διδασκαλίας του δημοτικού σχολείου.

Οι ημιυπαίθριες διαδρομες περιλαμβάνουν στεγασμένες στάσεις σε σχέση με τους κλειστούς και υπαίθριους χώρους του σχολικού συγκροτήματος και δημιουργεί συνθήκες σκίασης, διαμπερούς αερισμού και προστασίας από τις καιρικές συνθήκες.

Στη νότια πλευρά της πλάκας των γηπέδων διαμορφώνονται οι υπαίθριοι χώροι του νηπιαγωγείου και στη βορινή η αυλή του δημοτικού σχολείου η οποία συνδέεται μέσω μίας κεντρικής σκάλας/κερκίδων με το επίπεδο των γηπέδων. Στον πυρήνα αυτό κατακόρυφης κυκλοφορίας στεγάζονται σε ισόγειο και υπόγειο χώρο οι υποστηρικτικές λειτουργίες του σχολικού συγκροτήματος με δυνατότητα επέκτασης.

Tα εστιατόρια και το κυλικείο χωροθετούνται κεντρικά εντός του ευρύτερου σχολικού συγκρότηματος και σε άμεση σχέση με τους πιο πάνω ημυπαίθριους χώρους. Η υπαίθρια αθλητική υποδομή με την πιο πάνω χωροθέτηση ορνανώνεται ως μία ενότητα μακριά από τις αίθουσες διδασκαλίας. Στις πλευρές των γηπέδων διαμορφώνονται κερκίδες οι οποίες σκιάζονται από μία κεντρική ζώνη στεγάστου.

Το νηπιαγωγείο έχει άμεση πρόσβαση από τον δρόμο και η διάταξη των χώρων του ακολουθεί την λογική της ευρύτερης αρχιτεκτονικής σύνθεσης. Αποτελείται από τρεις ορθογωνικού σχήματος όγκους εκατέρωθεν ενός κεντρικού χώρου κυκλοφορίας ο οποίος είναι πολυχρηστικός και μπορεί να ενοποιηθεί με μία εκ των τριών αιθουσών. Ο κτιριακός όγκος που βρίσκεται στη νοτιοδυτική πλευρά αποτελεί την μελλοντική επέκταση του νηπιαγωγείου.

Ο χώρος του νηπιαγωγείου εκτονώνεται στην νότια αυλή – αίθριο και ημιυπαίθριο χώρο που αποτελείται από τον χώρο άθλησης των παιδιών, τον χώρο παιχνιδιού και κηπευτικών δαστηριοτήτων. Στον ίδιο χώρο εκτονώνεται και το εστιατόριο του νηπιαγωγείου. Τα λοιπά στοιχεία εξοπλισμού όπως παγκάκια, κάδοι απορριμάτων κπλ αποτελούνται από προκατασκευασμένα στοιχεία από οπλισμένο σκυρόδεμα, για αντοχή στις καιρικές συνθήκες και σε βανδαλισμούς.

Βιοκλιματική προσέγγιση

Κατεξοχήν βιοκλιματική στρατηγική αποτελεί η στέγαση του κτιριακού συγκροτήματος με την πλάκα των γηπέδων με την δημιουργία στεγασμένων αίθριακών χώρων και κενών για διαμπερή αερισμό. Οι ημιυπαίθριοι αυτοί χώροι έχουν νότιο προσανατολισμό ενώ σε συνδυασμό με τη ψηλή φύτευση με τοπικά είδη χλωρίδας επιτυγχάνεται δροσισμός και σκιασμός.

Στοιχεία & Συντελεστές πρότασης:

Τίτλος διαγωνισμού: Αρχιτεκτονικός Διαγωνισμός Δημόσιο Νηπιαγωγείο «Ελένειον», Διοργανώτρια Αρχή: Εφορεία Ελληνικών Εκπαιδευτηρίων Λευκωσίας, Διάκριση: 1ο βραβείο, Αρχιτεκτονική μελέτη: E.P.Architects L.L.C., Αρχιτέκτονες έργου: Ελίνα Παττίχη – Taulant Tozaj, Ομάδα μελέτης: Μαρία Σιακαλλή Παττίχη – Κατερίνα Δημητρίου, Φοιτήτριες αρχιτεκτονικής: Tereza Plestilova – Adriana Hedrychova, Κείμενο παρουσίασης – Φωτορεαλιστικές απεικονίσεις: E.P.Architects L.L.C.