Οι βασικές απαιτήσεις για την ορθή πυρασφάλεια & πυροπροστασία σε τουριστικά καταλύματα

H Ελλάδα αποτελεί έναν από τους πλέον ελκυστικούς τουριστικούς προορισμούς στον πλανήτη και η Ελληνική οικονομία στηρίζεται ιδιαιτέρως στα έσοδα που φέρνει ο τουρισμός. Για παράδειγμα το 2023 χαρακτηρίζεται ως ιδιαιτέρως επιτυχημένο έτος, με τα έσοδα να αυξάνουν κατά 31% σε σχέση με πέρυσι. Παρόλα αυτά, το 2023 χαρακτηρίστηκε και από ολέθριες φυσικές καταστροφές στη χώρα, με ιδιαίτερα καταστρεπτικές να είναι οι πυρκαγιές της Ρόδου και του Έβρου. Η πυρκαγιά στη Ρόδο στα μέσα του Ιουλίου ανέδειξε τη σημασία της πυροπροστασίας των ξενοδοχειακών μονάδων αλλά και των σχεδίων εκκένωσης.

Οι πρόσφατες καταστάσεις ανέδειξαν τη βαρύνουσα σημασία που έχουν τα σχέδια έκτακτης ανάγκης, οι καλά καταρτισμένες ομάδες πυροπροστασίας και η καλή συντήρηση του εξοπλισμού καθώς και η προληπτική πυροπροστασία, όπως προβλέπεται από τον νέο κανονισμό 3475Β/2023.

Συγκεκριμένα, είναι πρωταρχικής σημασίας το σύστημα ενεργητικής πυροπροστασίας να είναι καλά συντηρημένο. Μία νέα απειλή που αντιμετωπίζουν οι ξενοδοχειακές μονάδες είναι η αυξημένη χρήση μπαταριών λιθίου από τους ένοικους είτε από ηλεκτρονικές συσκευές (κινητά τηλέφωνα, laptop) είτε από ηλεκτρικά scooters. Οι πυρκαγιές που έχουν ως αιτία τη θερμική διαφυγή μπαταριών λιθίου είναι εξαιρετικά δύσκολο να αντιμετωπιστούν αν αφεθούν ανεξέλεγκτες, οπότε το σύστημα πυρανίχνευσης είναι απαραίτητο να λειτουργεί άψογα.

Η ύπαρξη ανιχνευτών καπνού σε κάθε δωμάτιο είναι απαραίτητη για την έγκαιρη ανίχνευση της φωτιάς σε πρώιμο στάδιο, ενώ θα πρέπει να υπάρχουν και σειρήνες ικανής έντασης ώστε να μπορούν να σηκώσουν τους ενοίκους από βαθύ ύπνο (75 dB(A) στο επίπεδο του κρεβατιού, κατ’ ελάχιστον).

Οι καλά καταρτισμένες ομάδες πυροπροστασίας παρέχουν τη δυνατότητα να αντιμετωπίσουν τα συμβάντα πυρκαγιάς εν τη γένεσή της, περιορίζοντας την έκταση των ζημιών και του χρόνου που απαιτείται για την αποκατάσταση της λειτουργίας της μονάδας.

Οι ομάδες πυροπροστασίας επίσης μπορούν να παρέχουν υποστήριξη στους ενοίκους κατά την διαδικασία εκκένωσης, όπως πραγματοποιήθηκε στις δασικές πυρκαγιές της Ρόδου φέτος. Τα άτομα που συμμετέχουν στις ομάδες πυροπροστασίας πρέπει να έχουν περάσει την βασική εκπαίδευση που προβλέπει η νομοθεσία (ΦΕΚ 2434Β/2014), και να πραγματοποιούνται τακτικά οι συμπληρωματικές εκπαιδεύσεις και ασκήσεις.

Τα μέλη των ομάδων πυροπροστασίας είναι υπεύθυνα για την χρήση των πυροσβεστικών μέσων, γνωρίζουν τις τοποθεσίες ηλεκτρολογικών πινάκων και άλλων ειδικών εγκαταστάσεων, ενώ ενημερώνουν για αγνοούμενους ή εγκλωβισμένους τον αρχηγό ή τον υπαρχηγό της ομάδας πυροπροστασίας. Παράλληλα, είναι εξαιρετικά σημαντική η ύπαρξη ικανού αριθμού πυροσβεστικών μέσων, να είναι καλά συντηρημένα και να είναι εύκολα προσβάσιμα από τα μέλη των ομάδων πυροπροστασίας

Το βασικό χαρακτηριστικό των ξενοδοχειακών εγκαταστάσεων είναι ότι υπάρχει μεγάλος αριθμός παροδικών ένοικων που δεν γνωρίζουν τη διαρρύθμιση του κτιρίου. Η ύπαρξη εκτεταμένων ξενοδοχειακών μονάδων στην χώρα, είτε σε έκταση είτε σε ύψος, απαιτεί την ύπαρξη ενός καλά δομημένου σχεδίου εκκένωσης καθώς και ενός συστήματος φωτισμού ασφαλείας, το οποίο να είναι σχεδιασμένο και κατασκευασμένο με βάση το ΕΝ 1838 και το ΕΝ 50172.

Το σχέδιο εκκένωσης οφείλει να υπολογίσει τις ιδιαιτερότητες του κάθε ένοικου και εγκατάστασης, να διαθέτει τα απαιτούμενα συστήματα ενημέρωσης των ενοίκων και να είναι αξιόπιστο και επιβεβαιωμένο, ώστε να περιοριστούν στο ελάχιστο τα φαινόμενα πανικού. Επίσης, είναι εξαιρετικά σημαντικό να τονιστεί ότι οι οδεύσεις διαφυγής (πόρτες, διάδρομοι, σκάλες) θα πρέπει να είναι προσβάσιμες και καθαρές από τυχόν εμπόδια.

Για τις ξενοδοχειακές μονάδες που βρίσκονται εντός ή πλησίον δασικής έκτασης, θα αρχίσει να ισχύει και ο κανονισμός 3475Β/2023, ο οποίος αναφέρεται σε ζητήματα προστασίας και ανθεκτικότητας του κελύφους σε δασικές πυρκαγιές, αλλά και δημιουργία περιμετρικών ζωνών προστασίας. Οι ζώνες αυτές έχουν ως στόχο την επιβράδυνση της έντασης της πυρκαγιάς ενώ επιτρέπουν την ασφαλή δράση των πυροσβεστών για την κατάσβεσή της. Ο κανονισμός δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην κάλυψη των εξωτερικών οικοδομικών διάκενων, ενώ προτείνει την επένδυση του κτιρίου με άκαυστα υλικά, ιδιαίτερα των κουφωμάτων/τεντών/υδρορροών.

Είναι χαρακτηριστικό ότι από τα προαναφερθέντα μέσα πυροπροστασίας ξενοδοχειακών μονάδων, τα περισσότερα έχουν χαμηλό κόστος (εκπαίδευση, συντήρηση, περιμετρικός καθαρισμός) και επιφέρουν κατακόρυφη αύξηση της ασφάλειας στη μονάδα. Η έγκαιρη ανίχνευση της πυρκαγιάς και η ικανή ενημέρωση των ενοίκων της μονάδας μειώνουν τον χρόνο απόκρισης των ομάδων πυροπροστασίας και εκκένωσης των ενοίκων, περιορίζοντας την έκταση των ζημιών.

Περαιτέρω αύξηση της ασφάλειας των ξενοδοχειακών μονάδων μπορεί να γίνει με χρήση σύγχρονων συστημάτων πυρανίχνευσης, όπως η χρήση συνδυαστικών ανιχνευτών καπνού με μονοξείδιο του άνθρακα για ταχύτερη ανίχνευση καθώς και η χρήση αυτόματων συστημάτων απαγωγής καπνού, πυροφραγμών και πυράντοχων θυρών. Επίσης, να αναφερθεί ότι τα ανωτέρω μέτρα περιορίζουν την έκταση της φωτιάς (ειδικά στα πρώτα στάδια της) και ελαχιστοποιούν τις ανθρώπινες απώλειες αλλά τη σημαντικότερη επίδραση σε περίπτωση πυρκαγιάς την έχουν τα αυτόματα συστήματα πυρόσβεσης, είτε εσωτερικά είτε εξωτερικά όπως προβλέπει ο κανονισμός 3475Β/2023.

Άρθρο του Αθανάσιου Ελευθερούδη | Διπλωματούχου Ηλεκτρολόγου Μηχανικού & Μηχανικού Η/Υ | Τμήμα Ηλεκτρολογικών Μελετών στην εταιρεία Olympia Electronics Α.Ε.

Πηγή κεντρικής φωτογραφίας: Olympia Electronics Α.Ε.