Στο Τμήμα Αρχιτεκτόνων του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας παρουσιάστηκε η διπλωματική εργασία της φοιτήτριας Στυλιανής Στάμου, με θέμα τον σχεδιασμό ενός νέου χωριού που θα αντικαταστήσει το κατεστραμμένο χωριό Κεραμίδι, στον κάμπο Τρικάλων, που επλήγει από την καταστροφική καταιγίδα “Daniel”.

Με στόχο και σκοπό την σωστή πολιτική, αισθητική και φιλοσοφική ανταπόκριση στην περιβαλλοντική καταστροφή που οι επιπτώσεις της ακόμη βασανίζουν χιλιάδες ανθρώπου που έχασαν κάθε και όλες τις βεβαιότητες της ζωής τους. Η Στυλιανή Στάμου ανταποκρίθηκε. Μελέτησε και σχεδίασε μια νέα ολοκληρωμένη κοινότητα σε περιβαλλοντικά ασφαλές σημείο.

Χάρτες από τις καταστροφικές πλυμμήρες στο χωριό Κεραμίδι, © Στυλιανή Στάμου

“Το σύστημα της κοινωνικής, τεχνικής, οικολογικά αυτόνομης κοινότητας ενσωματώνει μια σειρά από τεχνικές-αισθητικές και φιλοσοφικές  συστάσεις και αρχές των νέων συστημάτων ιδεών για την Από-Ανάπτυξη και την πολιτική Οικολογία”.

Τοπογραφικό σχέδιο από την νέα τοποθεσία της κοινότητας, © Στυλιανή Στάμου

Η ενεργειακή αυτονομία (παραγωγή ενέργειας), η ισχυρή-πλήρης προστασία από τον καιρό, η ευφυής οργάνωση των κοινών καλλιεργητικών υποχρεώσεων, η κυκλική οικονομία, η διαχείριση του νερού, η παραγωγή και ο έλεγχος της τροφής στην περιοχή (ανοικτές και κάθετες καλλιέργειες), είναι κεφάλαια επίδειξης της σχεδιαστικής και πολιτικής συμπεριφοράς της που περιέχονται και εκτίθενται στην μελέτη της.

Επίπεδα και όψεις κοινότητας (Νοτιοδυτική), © Στυλιανή Στάμου

“Όπως επίσης οι τακτικές ανάπτυξης και διατήρησης τελετών χαρούμενης συλλογικής ζωής, αλληλέγγυων πρακτικών ισοτιμίας, αλληλοβοήθειας, ανάπτυξης νέων θέσεων εργασίας, λογιστικής ισορροπίας”.

Επίπεδα, όψεις και τομές νέας κοινότητας, © Στυλιανή Στάμου

Η Στυλιανή Στάμου επιχειρεί όχι μόνο να απαντήσει υπερβαίνοντας την τραγωδία αλλά να περιγράψει με ακρίβεια και σαφήνεια τον τρόπο και τον σκοπό μιας νέας πρότασης συλλογικής ζωής που θα έπρεπε ήδη να έχει εφαρμοστεί.

Η παρούσα διπλωματική εργασία, έχει 3 κεντρικούς σχεδιαστικούς άξονες:

1) Βιοκλιματικός σχεδιασμός

Προτείνονται πλήρως θερμομονωμένες κατοικίες με ηλιακές καμινάδες στο εσωτερικό κλιμακοστάσιο ώστε να επιτυγχάνεται ισχυρή ροή αέρα (μηχανικός αερισμός) χωρίς χρήση ηλεκτρική ενέργειας.  Γεωθερμικές αντλίες θερμότητας τόσο για την θέρμανση όσο και τον δροσισμό, με εκμετάλλευση της αβαθούς γεωθερμίας. Ολοκληρωμένο πρωτότυπο στον σχεδιασμό του φωτοβολταϊκό πάρκο για τον πλήρη εφοδιασμό με άφθονη ενέργεια των κοινόχρηστων χώρων και μονάδα αποθήκευσης ενέργειας. Πλήρως φυτεμένα δώματα και ηλιακοί συλλέκτες για ζεστό νερό χρήσης. Υπόγειες Δεξαμενές αποθήκευσης όμβριων υδάτων και καθαρισμός με φίλτρα από φύλλα, σκόνη και σωματίδια, τόσο για εκτεταμένη χρήση σε χώρους υγιεινής αλλά και το πότισμα.

Τυπολογίες κατοικιών επίπεδο -1, © Στυλιανή Στάμου

2) Υλικά

Προτείνονται μια σειρά από υλικά που θα έχουν το ελάχιστο περιβαλλοντικό αποτύπωμα στο βιοκλιματικά σχεδιασμένο και ενταγμένο στο περιβάλλον έργο. Στα δάπεδα, στις εξωτερικές επιστρώσεις και τις επικαλύψεις τοιχοποιίας. Ανθεκτικά στον καιρό χωρίς εξαιρετικές υποχρεώσεις συντήρησης. Χυτό βοτσαλωτό δάπεδο με υψηλή αντοχή, αντι-ολισθηρό με υψηλή αντοχή σε φορτία και καταπόνηση στην γραμμική οδό. Βιομηχανικά δάπεδα στοάς ανθεκτικά σε καταπόνηση από τα βαριά οχήματα. Λίθινες επικαλύψεις των ισογείων των κατοικιών που με το πάχος της μπατικής τοιχοποιίας  και των εσωτερικών μονώσεων θα εξουδετερώσουν κάθε θερμική διείσδυση από το εξωτερικό. Ορυκτοβάμβακας στην εξωτερική θερμομόνωση των ορόφων με υψηλό δείκτη πυραντίστασης και αδρανές υδραυλικό κονίαμα.

Τυπολογίες κατοικιών επίπεδα 0-2, © Στυλιανή Στάμου

3) Δομή

Μελετήθηκαν οι τρόποι και σχεδιάστηκαν επιλύσεις για τις αισθητικές-τεχνικές απαιτήσεις για τη δημιουργία ισχυρού υποβάθρου λειτουργιών-υπηρεσιών (γραμμική ορθογώνια παραλληλόγραμμη στοά) μήκους 440 μέτρων και πλάτους 21 μέτρων. Σε κατασκευή που ακολουθεί τυπικό γεωμετρικό κάνναβο και στεγάζεται με πλάκα Zoellner. Στην κορυφή, επί της πλάκας, αναπτύχθηκαν 80 κατοικίες σε τρείς υψομετρικές στάθμες.

Τυπολογίες δημόσιων χώρων επίπεδο 0, © Στυλιανή Στάμου

Ενσωματώνονται οι αποθηκευτικοί χώροι, οι θέσεις στάθμευσης γεωργικών μηχανημάτων και οχημάτων, η μονάδα Καθέτων και Υδροπονικών Καλλιεργειών, τα μηχανοστάσια, οι αποθήκες συγκομιδής και τα εργαστήρια μεταποίησης προϊόντων. Στην νότια άκρη της γραμμικής ανάπτυξης του χωριού προτείνεται η συστάδα των δημόσιων λειτουργιών: την κεντρική πλατεία με το καφενείο-εστιατόριο, την ανοικτή έκταση με τα παιδικά παιχνίδια γυμναστικής και αντίληψης, την εκκλησία, τους χώρους φιλοξενίας, το κέντρο συνελεύσεων-πολιτισμού, το κέντρο δημιουργικής απασχόλησης ανηλίκων, αλλά και επιμόρφωσης ενηλίκων. Αλλεπάλληλοι κοινόχρηστοι χώροι έχουν σχεδιαστεί μεταξύ των κατοικιών.

Φωτορεαλιστική απεικόνιση, © Στυλιανή Στάμου

Φωτορεαλιστική απεικόνιση, © Στυλιανή Στάμου

Φωτορεαλιστική απεικόνιση, © Στυλιανή Στάμου

Φωτορεαλιστική απεικόνιση, © Στυλιανή Στάμου

Ο κεντρικός άξονας του χωριού αντιστοιχεί/επαληθεύει την ιστορική δημόσια οδό κάθε κοινότητας στην χώρα. Σε αυτόν τον άξονα συνδέονται οι στεγασμένοι χώροι ζωής (υπόστεγα), τα καθιστικά για τις συζητήσεις και τις συναντήσεις του δειλινού, οι μικροί και μεγαλύτεροι κήποι (λεβάντα, δενδρολίβανο, μέντα, δυόσμο, σπαθόχορτο) που η φροντίδα τους είναι ευθύνη των κατοίκων, οι μεγάλες γλάστρες με δένδρα καρποφόρα ή οπωροφόρα (λεμονιές, μηλιές). Κάθε κατοικία διαθέτει τον αποθηκευτικό χώρο που συνδέεται με κλιμακοστάσιο με την κύρια κατοικία από τον χώρο του υποβάθρου λειτουργιών. Η κάθετη σύνδεση-επικοινωνία διασφαλίζεται επιπροσθέτως με κοινόχρηστους ανελκυστήρες ενεργειακά αυτόνομους από τις μονάδες συγκομιδής ενέργειας που αναπτύσσονται στην πλαγιά του λόφου. Ο λόφος αλλά και η πλαγιά μπροστά από το χωριό είναι πυκνοφυτεμένες τόσο με αρωματικά-θεραπευτικά φυτά όσο και με δένδρα που μπορούν να ευδοκιμήσουν στην περιοχή. Συστάδες ανεμογεννητριών και φωτοβολταϊκών είναι διασπαρμένες στην πλαγιά με σκοπό την ενεργειακή αυτονομία του χωριού.

Φωτορεαλιστική απεικόνιση, © Στυλιανή Στάμου

Φωτορεαλιστική απεικόνιση, © Στυλιανή Στάμου

Φωτορεαλιστική απεικόνιση, © Στυλιανή Στάμου

Στοιχεία & Συντελεστές εργασίας:

Τίτλος εργασίας: Περιβαλλοντικά ασφαλής κοινότητα στον κάμπο των Τρίκαλων, Τυπολογία: Διπλωματική εργασία, Φοιτήτρια: Στυλιανή Στάμου, Επιβλέποντας καθηγητής: Ιορδανης Στυλίδης, Σχολή: Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας (Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών), Εξεταστική περίοδος: Ιούλιος 2024

Υποβάλλετε ένα άρθρο

Το όνομά σας *

Το email σας *

Το θέμα του άρθρου σας *