Κλιματικά ουδέτερα κτίρια έως το 2050 προβλέπει η νέα οδηγία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

Την υποχρέωση ανακαίνισης για ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων αποφάσισε η Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλιώς δεν θα μπορεί κάποιος ούτε να πουλήσει, ούτε να νοικιάσει το ακίνητο που διαθέτει, εάν δεν διαθέτει την ελάχιστη πιστοποίηση.

Συγκεκριμένα με πρόσφατη οδηγία της, η ΕΕ ενέκρινε μέτρα για την αύξηση του ρυθμού των ανακαινίσεων με στόχο τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας. Η «ενεργειακή» οδηγία έχει ως στόχο, να μειώσει σημαντικά τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και την κατανάλωση ενέργειας στον κτιριακό τομέα της ΕΕ έως το 2030 και να καταστήσει τον τομέα κλιματικά ουδέτερο έως το 2050. Επίσης έχει ως στόχο να αυξηθεί το ποσοστό ανακαίνισης των παλιών και ενεργειακά μη αποδοτικών κτιρίων, καθώς και να παρέχονται καλύτερες πληροφορίες όσον αφορά την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων π.χ. όταν γίνεται μεταβίβαση ή ενοικίαση ενός ακινήτου

Ποια κτίρια αφορά η οδηγία της Ε.Ε.;

Η οδηγία της Ε.Ε. για υποχρεωτική ενεργειακή αναβάθμιση αφορά τα κτίρια. Δηλαδή: δημόσια κτίρια, νέες οικοδομές, παλαιότερες πολυκατοικίες και άλλες κατοικίες θα πρέπει να αναβαθμιστούν ενεργειακά, αλλιώς δεν θα μπορεί κάποιος ούτε να πουλήσει, ούτε να νοικιάσει το ακίνητο που διαθέτει, εάν δεν διαθέτει την ελάχιστη πιστοποίηση. Ωστόσο, τα χρονικά περιθώρια είναι διαφορετικά, καθώς η οδηγία αυτή θα ξεκινά να ισχύει από το 2026 και η προθεσμία θα πάει μέχρι το τέλος του 2032.

Τι ακριβώς αναφέρει η οδηγία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τα κτίρια;

Η οδηγία της Ευρωπαϊκής Ενωσης αναφέρει το εξής χρονοδιάγραμμα και προϋποθέσεις: Από το 2028 όλα τα καινούρια κτίρια θα πρέπει να έχουν μηδενικές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου. Η αντίστοιχη προθεσμία για κτίρια που στεγάζουν, χρησιμοποιούνται, ή ανήκουν σε δημόσιες αρχές θεσπίζεται για το 2026. Όλα τα νέα κτίρια θα πρέπει να είναι εξοπλισμένα με τεχνολογίες συλλογής ηλιακής ενέργειας έως το 2028, εφόσον αυτό είναι τεχνικά και οικονομικά εφικτό, ενώ τα κτίρια κατοικιών που υποβάλλονται σε μεγάλης κλίμακας ανακαίνιση θα έχουν προθεσμία έως το 2032.

Ποιο στόχο θα πρέπει να «πιάσουν» τα κτίρια για την βελτίωση της ενεργειακής κατάταξης τους και στην Ελλάδα;

Στην κλίμακα (για τα Ελληνικά Δεδομένα) ενεργειακής απόδοσης από το Α έως το Η, τα κτίρια κατοικιών θα πρέπει να επιτύχουν την κατάταξή τους, τουλάχιστον, στην κατηγορία Ε έως το 2030 και στην Δ έως το 2033.

Τα μη οικιστικά και τα δημόσια κτίρια θα πρέπει να ανήκουν στις σχετικές κατηγορίες έως το 2027 και το 2030 αντίστοιχα. Η αναβάθμιση της ενεργειακής απόδοσης (η οποία μπορεί να λάβει τη μορφή μονωτικών εργασιών ή βελτίωσης του συστήματος θέρμανσης) θα πραγματοποιείται όταν ένα κτίριο πωλείται ή υποβάλλεται σε σημαντική ανακαίνιση ή, εάν ενοικιάζεται, όταν υπογράφεται νέο συμβόλαιο μίσθωσης.

Ποιες είναι οι βαθμίδες Ενεργειακής Κλάσης ενός σπιτιού και πως συνδέονται με το Ενεργειακό Πιστοποιητικό;

Η κατάταξη του κτιρίου ή της κτιριακής μονάδας σε ενεργειακή κλάση γίνεται με τη χρήση σχετικών τιμών κατανάλωσης ενέργειας. Οι 9 κατηγορίες ενεργειακής κατάταξης (Α+, Α, Β+, Β, Γ, Δ, Ε, Ζ, Η) καθορίζονται από ένα εύρος τιμών βάσει της υπολογιζόμενης συνολικής κατανάλωσης πρωτογενούς ενέργειας του κτιρίου σε σύγκριση με το κτίριο αναφοράς. Ως «κτίριο αναφοράς» χρησιμοποιείται το υπό θεώρηση κτίριο, αλλά με συγκεκριμένες προδιαγραφές και ιδεατά τεχνικά χαρακτηριστικά, όπως μόνωση του κτιρίου, η κατανάλωση ενέργειας, ο τρόπος θέρμανσης ή ψύξης, η χρήση ηλιακής ενέργειας ή άλλων ανανεώσιμων πηγών κ.λπ. Οι καλύτερες ως προς το ενεργειακό πιστοποιητικό βαθμίδες είναι οι Α+, Α, Β+, Β.

Όλες αυτές οι βαθμίδες είναι για κτίρια κατασκευασμένα εξαρχής με τον νέο κώδικα ΚΕΝΑΚ (Κατασκευές 2012 και 2013 και μετά) και πολύ σπάνια μπορούν κάποια παλαιοτέρα κτίρια να ενταχτούν σε αυτές τις κατηγορίες. Οι κατασκευές αυτές έχουν κατασκευαστεί με σύγχρονες προδιαγραφές και έχουν καλή θερμομόνωση, ενεργειακά τζάμια και σύγχρονα συστήματα θέρμανσης αλλά και παράγωγης ζεστού νερού.

Οι επόμενες βαθμίδες στο ενεργειακό πιστοποιητικό είναι οι Γ, Δ, Ε που συνήθως αφορούν σπίτια που έχουν κατασκευαστεί με τον κανονισμό θερμομόνωσης δηλαδή μετά το 1979. Οι τελευταίες βαθμίδες στο ενεργειακό πιστοποιητικό είναι οι κατηγορίες Ζ και Η που αφορούν παλαιές κατασκευές και είναι το μεγαλύτερο ποσοστό των κτιρίων. Κτίρια σε αυτές τις βαθμίδες χρήζουν κάποιων παρεμβάσεων που μπορούν να προσφέρουν εξοικονόμηση ενέργειας και χαμηλότερου κόστους λειτουργίας.

Τι ισχύει σήμερα με το Ενεργειακό Πιστοποιητικό (Π.Ε.Α.) για την ενοικίαση κτίσματος;

α) Για κάθε νέα μίσθωση κτιρίου ή κτιριακής μονάδας, πρέπει να ενημερώνεται ο ενοικιαστής για την ενεργειακή απόδοση και κατάταξη του μισθίου (παραλαμβάνοντας αντίγραφο του Π.Ε.Α.) πριν τη σύνταξη του συμφωνητικού.

β) Η υποχρέωση έκδοσης Π.Ε.Α. και ενημέρωσης του ενοικιαστή ισχύει τόσο για τις μακροχρόνιες μισθώσεις όσο και για τις υπεκμισθώσεις και τις βραχυχρόνιες μισθώσεις.

γ) Τα στοιχεία του Π.Ε.Α. κατά τη μίσθωση (μακροχρόνια, βραχυχρόνια, υπεκμίσθωση) καταχωρούνται στην αντίστοιχη διαδικτυακή εφαρμογή της ΑΑΔΕ.

Τι προβλέπει η οδηγία για μέτρα στήριξης για την καταπολέμηση της ενεργειακής φτώχειας;

Προβλέπει ότι τα κράτη – μέλη θα πρέπει να λάβουν μέτρα για τη στήριξη των ευάλωτων νοικοκυριών μέσα από τα «Εθνικά Σχέδια Ανακαίνισης». Τα εθνικά σχέδια ανακαίνισης θα πρέπει να περιλαμβάνουν μηχανισμούς στήριξης που θα διευκολύνουν την πρόσβαση σε επιχορηγήσεις και χρηματοδότηση. Τα κράτη μέλη οφείλουν επίσης να δημιουργήσουν σημεία δωρεάν πληροφόρησης και να θεσπίσουν προγράμματα ανακαίνισης με ουδέτερο κόστος. Επίσης, θα πρέπει να προσφέρουν χρηματοδότηση που θα πριμοδοτεί τις ριζικές ανακαινίσεις, ιδίως για τα κτίρια με τις χειρότερες επιδόσεις, ενώ εξειδικευμένες επιχορηγήσεις και επιδοτήσεις θα πρέπει να παρέχονται σε ευάλωτα νοικοκυριά.

Ποια είναι τα εθνικά προγράμματα που θα ενεργοποιηθούν άμεσα;

«Εξοικονομώ – Επιχειρώ»

Στο αμέσως επόμενο διάστημα αναμένεται η ενεργοποίηση του προγράμματος Εξοικονομώ-Επιχειρώ, ύψους 200 εκατ. ευρώ, μέσω του οποίου θα επιδοτηθούν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις των κλάδων εμπορίου, υπηρεσιών και τουρισμού, προκειμένου να υλοποιήσουν επενδύσεις για την ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων και εξοπλισμού.

«Εξοικονομώ – Ανακαινίζω για νέους»

Το πρόγραμμα «Εξοικονομώ – Ανακαινίζω» με προϋπολογισμό 350 εκατ. ευρώ θα αρχίσει επίσης να τρέχει στο επόμενο διάστημα. Προβλέπει επιδοτήσεις μέχρι 90% για παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης και 30% για εργασίες ανακαίνισης. Δικαίωμα συμμετοχής έχουν φυσικά πρόσωπα 18 έως 39 ετών, δηλαδή άτομα που έχουν γεννηθεί από 01/01/1984 έως και 31/12/2005 με εμπράγματο δικαίωμα σε επιλέξιμη κατοικία (μονοκατοικίες και μεμονωμένα διαμερίσματα που χρησιμοποιούνται ως κύρια κατοικία).

«Εξοικονομώ – Αυτονομώ»

Σε εξέλιξη βρίσκεται και το «Εξοικονομώ-Αυτονομώ» το οποίο πριν από λίγο καιρό έλαβε και παράταση μέχρι τις 31 Μαΐου για την προθεσμία υλοποίησης παρεμβάσεων από τους ωφελούμενους.

«Ανακυκλώνω – Αλλάζω Θερμοσίφωνα»

Άμεσα θα δοθούν voucher που θα αφορούν αγορά ηλιακού θερμοσίφωνα με κλιμακωτή επιδότηση έως 60%, με βάση το εισόδημα και τη χωρητικότητα της δεξαμενής ζεστού νερού (boiler). Οι αιτήσεις θα γίνουν μέσα από την πλατφόρμα allazothermosifona.gov.gr και θα είναι υποχρεωτική η απόσυρση του παλαιού θερμοσίφωνα.

«Φωτοβολταϊκά στη στέγη»

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, τα «Φωτοβολταϊκά στη στέγη» θα ξεκινήσουν με περίπου 120.000 οικιακούς καταναλωτές, ενώ βασικός στόχος παραμένει το άνοιγμα των αιτήσεων το αργότερο μέχρι το τέλος του μήνα.

Άρθρο της Γραμματής Μπακλατσή – Τοπογράφου – Πολεοδόμου Μηχανικού

baklatsi@yahoo.gr

Πηγή κεντρικής φωτογραφίας: news.fmbusinessdaily.com | Photo © Neos Networks