Το νέο μητροπολιτικό Αρχαιολογικό Μουσείο της Αθήνας μέσα από τα «μάτια» του Κωνσταντίνου Τσίντση και της Πετρούλας Νάζου

Η παρούσα διπλωματική εργασία, που εκπονήθηκε από τον Κωνσταντίνο Τσίντση και την Πετρούλα Νάζου, πραγματεύεται το νέο μητροπολιτικό Αρχαιολογικό Μουσείο της Αθήνας που θα στεγάσει τον πλούτο των ευρημάτων του αθηναϊκού άστεως και σχεδιάζεται ως το τέλος της διαδρομής που ενοποιεί τους αρχαιολογικούς χώρους και καταλήγει στο άλσος της Ακαδημίας Πλάτωνος.

Η άμεση εγγύτητα του οικοπέδου με σημαντικότατες αρχαιότητες, οδήγησε στην απόφαση για άνοιγμα όλου του Μουσείου προς τον αρχαιολογικό ορίζοντα και τη στάθμη -4.50. Το κτίριο διαμορφώνεται ως σκάμματα τα οποία καλύπτονται από μια οροφή που φιλτράρει το αττικό φως.

“Έννοιες όπως ανασκαφή, αρχαιολογικός κάναβος, στρωματογραφία του εδάφους, αττικός ουρανός, αιώρηση, ανοιχτότητα και κίνηση σε διαφορετικά επίπεδα, χαρακτηρίζουν την πρόταση μας για το νέο Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών”.

Υπάρχει τριμερής διάταξη καθ’ ύψος: βάση αποτελεί η αττική γη με εμφανή τα στρώματά της στις επιφάνειες των τοίχων που συνθέτουν το κατώτερο επίπεδο κίνησης των επισκεπτών, κορμό το ίδιο το άλσος μέσω των εκτενών υαλοστασίων που περιβάλλουν το κτίριο, αντανακλούν τα εκθέματα και τα ίδια τα δέντρα και τέλος στέψη αποτελεί η οροφή εμπνευσμένη από τον αρχαιολογικό κάναβο.

“Η όλη σύνθεση παίρνει τον χαρακτήρα αρχαιολογικής ανασκαφής”.

Στο κατώτερο επίπεδο χωροθετούνται ο κεντρικός χώρος εισόδου, τμήμα των περιοδικών εκθέσεων, το αμφιθέατρο, το αναψυκτήριο – εστιατόριο και οι εκθέσεις μόνιμης συλλογής με τον πλούτο ευρημάτων από την Αθήνα και την περιφέρεια της. Σε λευκούς όγκους που ακουμπούν πάνω από το κάτωθι ανεσκαμμένο επίπεδο, τοποθετούνται οι υπόλοιπες περιοδικές εκθέσεις, τα γραφεία Διοίκησης Μουσείου και Εφορείας Αρχαιοτήτων, το Διεθνές Κοινό Ακαδημιών και τμήμα της μόνιμης συλλογής.

Η οροφή, ολοκληρώνει τη σύνθεση και ενοποιεί το σύνολο, δημιουργώντας πέργκολες που σκιάζουν την κίνηση και στάση των επισκεπτών. Αποτελείται από ζευκτό κανάβου 5 επί 5 μέτρα με ξύλινα δοκάρια από CLT (cross laminated timber), και συνθέτει μια φωτεινή επιφάνεια που δίνει ζωή στα εκθέματα του μουσείου. Είναι σχεδιασμένη σε modules διαστάσεων 55 επί 36 μέτρα με αυτόνομο ξύλινο φορέα με μεταλλικούς συνδέσμους.

Το βασικό υλικό που χαρακτηρίζει τη σύνθεση είναι το rammed earth (συμπιεσμένη γη), μέσα από το οποίο διαφαίνωνται οι στρώσεις του εδάφους και του χώματος, με ιδιαίτερα βιωματικά και περιβαλλοντικά χαρακτηριστικά.  Οι αίθουσες της άνω στάθμης είναι κατασκευασμένες από μεταλλικό φορέα με την δυνατότητα αποσυναρμολόγησης και καλύπτονται από φύλλα γυαλισμένου αλουμινίου με χαμηλή ανακλαστικότητα.

Στοιχεία & Συντελεστές έργου:

Τίτλος εργασίας: Αρχιτεκτονικός Διαγωνισμός | Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών, Τυπολογία: Διπλωματική εργασία, Φοιτητές: Κωνσταντίνος Τσίντσης – Πετρούλα Νάζου, Επιβλέποντες καθηγητές: Ρένα Σακελλαρίδου – Βενετία Τσακαλίδου, Σχολή: Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών), Εξεταστική περίοδος: Ιούνιος 2023

English description: The current diploma thesis by Konstantinos Tsintsis and Petroula Nazou refers to the new Museum will house the richness of the Athenian findings and is designed as the end of the route that joins the archaeological sites of Athens and ends in Plato’s Academy grove.

The direct proximity of significant antiquities led to the decision of opening the entire Museum towards the archaeological horizon at level -4.50. The building is shaped as excavated pits which are covered by a roof that filters the attic light. The main material that characterizes the design is rammed earth, with unique experiential and environmental characteristics.

There is a tripartite arrangement in height:

1. the base is the Attic earth with its layers visible on the surfaces of the walls that make up the lower level of the visitors’ movement, the middle part is 2. the park itself through the extensive glazing of the building, reflecting both the exhibits and the trees and 3. the roof as a crowning, inspired by the excavation grid.

“The whole synthesis takes on the character of an archaeological excavation”.

The lower level houses the central entrance area, part of the periodical exhibitions, the amphitheater, the refreshment bar-restaurant and the permanent collection exhibitions. Τhe rest of the temporary exhibitions, the offices of the Museum Administration and the Ephorate of Antiquities, the International Community of Academies and part of the permanent collection are placed inside 3 white volumes, resting above the lower excavated level.

The roof completes and unifies the synthesis, by creating pergolas that shade.

It consists of a 5×5 m. truss with CLT (cross laminated timber) wooden beams, and composes a luminous surface that gives life to the museum’s exhibits. It is designed in 4 modules measuring 55×36 m. with an independent wooden carrier with metal joints.

Facts & Credits:

Project title: Architectural Competition | Archeological Museum of Athens, Typology: Diploma thesis project, Students: Konstantinos Tsintsis – Petroula Nazou, Supervisors: Rena Sakellaridou – Venetia Tsakalidou, Institution: Architecture Department Aristotle University of Thessaloniki, Academic semester: June of 2023