Κατ’ εξαίρεση αρτιότητα και οικοδομησιμότητα για την ανέγερση τουριστικών καταλυμάτων και εγκαταστάσεων

Με την υπ. αριθμ. ΥΠΕΝ/Δ ΑΟΚΑ/106871/3636 (ΦΕΚ 5415Β/19.10.2022) απόφαση του Υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας καθορίζονται τα κριτήρια για την κατ’ εξαίρεση αρτιότητα και οικοδομησιμότητα γηπέδων με εμβαδό μικρότερο των 8.000 τ.μ. και ελαχίστου 4.000 τ.μ. όπως προέβλεπε η παρ. 1 του άρθρου 34 του Ν.4759/2020.

Πρόκειται για σειρά κριτηρίων, πλέον των οριζόμενων από την ισχύουσα πολεοδομική νομοθεσία, που έχουν ως βασικό στόχο την ελαχιστοποίηση της ενεργειακής, πολεοδομικής και περιβαλλοντικής επιβάρυνσης και τη δημιουργία περιβαλλοντικά βιώσιμων τουριστικών καταλυμάτων που σέβονται το περιβάλλον και συμβάλλουν στη διατήρηση της φύσης και της βιοποικιλότητας.

Αναλυτικότερα:

Πεδίο Εφαρμογής (άρθρο 1)

Γήπεδα της παρ. 1 του άρθρου 34 του ν. 4759/2020, εμβαδού κάτω των οκτώ χιλιάδων (8.000) τ.μ. και ελάχιστου εμβαδού τεσσάρων χιλιάδων (4.000) τ.μ. θεωρούνται κατ’ εξαίρεση άρτια και οικοδομήσιμα για την ανέγερση ξενοδοχειακών καταλυμάτων, εφόσον, επιπλέον των οριζόμενων στην ισχύουσα πολεοδομική νομοθεσία, πληρούν σωρευτικώς τα ενεργειακά, πολεοδομικά και περιβαλλοντικά κριτήρια που καθορίζονται.

Ενεργειακά Κριτήρια (άρθρο 2)

Η εφαρμογή αρχών βιοκλιματικού σχεδιασμού με χρήση κατάλληλων υλικών, μονώσεων, σκιάσεων κ.α. σε συνδυασμό με τον προσανατολισμό του κτιρίου και τις κλιματικές συνθήκες της περιοχής του έργου, επιδρούν θετικά στη θερμική άνεση των χώρων και στη μείωση των αναγκών για θέρμανση, ψύξη ή και κατανάλωση μη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, συμβάλλοντας σημαντικά στη βελτίωση του μικροκλίματος.

Σημαντικό επίσης παράγοντα αποτελούν οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) και οι γεωθερμικές αντλίες (όπου αυτό είναι δυνατόν), η χρήση των οποίων συμβάλει στην εξοικονόμηση ενέργειας για τη θέρμανση και ψύξη των εγκαταστάσεων.

Περαιτέρω μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης μπορεί να επιτευχθεί με χρήση παθητικών συστημάτων όπως ανοίγματα στη νότια και βορινή όψη των κτιρίων, περσίδων, στεγάστρων κ.α., καθώς και με τη χρήση χαμηλής κατανάλωσης εξοπλισμού, θερμομονωτικών υλικών και κατάλληλων υαλοπινάκων.

Καταλήγοντας, οι αυξημένες απαιτήσεις ενεργειακής απόδοσης οφείλουν να τεκμηριώνονται από Μελέτη Ενεργειακής Απόδοσης (ΜΕΑ) η οποία θα πρέπει να οδηγεί σε κτίριο που καταναλώνει το 0,16 του κτιρίου αναφοράς, κατά ΚΕΝΑΚ και να συνοδεύεται από τεκμηρίωση με διεθνώς αναγνωρισμένο λογισμικό ενεργειακού ισοζυγίου ώστε να αποφεύγεται το χάσμα επιδόσεων μεταξύ σχεδιασμού και υλοποίησης. Ενδεικτικά αναφέρονται το EnergyPlus, το PHPP, το TRNSYS, το IESve.

Πολεοδομικά Κριτήρια (άρθρο 3)

Με την εφαρμογή συγκεκριμένων αρχών σχεδιασμού είναι δυνατόν να επιτευχθεί η ορθολογική ένταξη της τουριστικής μονάδας στο ευρύτερο φυσικό περιβάλλον εξασφαλίζοντας παράλληλα και την εύρυθμη λειτουργία της.

Οι αρχές αυτές αφορούν κυρίως:

(α) στη λειτουργική διασύνδεση με υφιστάμενες υποδομές και δίκτυα, στον έλεγχο της πρόσβασης και στην εκτίμηση των επιπτώσεων που θα έχει η λειτουργία της μονάδας στο οδικό δίκτυο της περιοχής.

(β) στην ισορροπημένη κατανομή των κτιριακών όγκων και χώρων πρασίνου, με σκοπό την αξιοποίηση  φυσικών ρευμάτων δροσισμού – αερισμού, στον περιορισμό των μορφολογικών αλλοιώσεων του τοπίου και στην ασφαλή οργάνωση των απαιτούμενων χώρων στάθμευσης συμβατικών και ηλεκτρικών οχημάτων σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία.

(γ) στη διευκόλυνση κατείσδυσης του νερού στο έδαφος με περιορισμό της χρήσης σκληρών υλικών στον περιβάλλοντα χώρο, στη χρήση ανακυκλώσιμων αντιολισθηρών πλακών, κυβόλιθων εν ξηρώ με αρμούς για την απορρόφηση των νερών της βροχής, σκίαση χώρων στάθμευσης με δέντρα ή ξύλινες πέργκολες κ.α.

(δ) στην υιοθέτηση αρχών αειφόρου/πράσινης δόμησης, προωθώντας τη χρήση υλικών με μικρό περιβαλλοντικό αποτύπωμα.

(ε) στη διασφάλιση της αντιπυρικής προστασίας των εγκαταστάσεων και του περιβάλλοντα χώρου

(στ) στην προστασία και ανάδειξη στοιχείων πολιτιστικού, ιστορικού και αρχαιολογικού ενδιαφέροντος όπου υπάρχουν.

Περιβαλλοντικά Κριτήρια (άρθρο 4)

Τα περιβαλλοντικά κριτήρια, αποσκοπούν στην προστασία και διατήρηση των ισορροπιών του ευρύτερου φυσικού περιβάλλοντος του ξενοδοχειακού καταλύματος και στη βελτίωση του μικροκλίματος της περιοχής.

Επιτυγχάνονται κυρίως μέσω:

(α) επιλογής φυτεύσεων τοπικής χλωρίδας, δένδρων και θάμνων που ενισχύουν τα οικοσυστήματα, προάγουν το δροσισμό, παρέχουν σκιά, ρυθμίζουν την υγρασία και προστατεύουν από θόρυβο και άνεμο.

(β) τη φύτευση των δωμάτων του καταλύματος με χαμηλή βλάστηση και χρήση φυσικού χώματος για δροσισμό και βελτίωση του μικροκλίματος.

(γ) τη μείωση της κατανάλωσης νερού, μέσω δεύτερης χρήσης ύδατος και την κατασκευή υπόγειων δεξαμενών για την αξιοποίηση των όμβριων υδάτων καθώς και τη πρόβλεψη επιπλέον αναγκών χρήσης ύδατος σε περίπτωση κατασκευής κολυμβητικών δεξαμενών.

(δ) γενικά την ενσωμάτωση περιβαλλοντικής καινοτομίας για την αυτονομία και κυκλική χρήση υλικών, ενέργειας και νερού.

Η τήρηση των ανωτέρω κριτηρίων, όπως προκύπτουν από τις κατά περίπτωση απαιτούμενες για το έργο μελέτες (π.χ Μ.Ε.Α, φυτοτεχνική/τοπιολογική, περιβαλλοντική, κυκλοφοριακή, αρχιτεκτονική, κ.λπ) και εξειδικεύονται στην εκάστοτε περίπτωση τουριστικού καταλύματος, καταγράφεται, αναλύεται και τεκμηριώνεται σε σχετική τεχνική έκθεση η οποία υποβάλλεται προς εξέταση και χορήγηση σύμφωνης γνώμης στο οικείο Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής.

Άρθρο του Δημήτρη Σαντζιλιώτη | Αρχιτέκτονα Μηχανικού | Εταιρεία Delta Engineering – Σύμβουλοι Μηχανικοί | Τομέας Μελετών & Αδειοδοτήσεων Τεχνικών Έργων

Πηγή κεντρικής φωτογραφίας: Photo: Ανακτήθηκε 08/09/2023 από https://idaionte.gr/wp-content/uploads/2022/11/exoikonomo-epiheiro.jpg