Διάδρομοι βιοποικιλότητας (Biodiversity corridors): Πώς δημιουργούνται και ποια τα οφέλη τους;

Οι φυτεμένοι διάδρομοι, γνωστοί και ως διάδρομοι βιοποικιλότητας (biodiversity corridors) ή πράσινοι διάδρομοι, είναι στενές λωρίδες φυτεμένης βλάστησης που έχουν σχεδιαστεί για να συνδέσουν απομονωμένα τμήματα οικοτόπων και να διευκολύνουν την κίνηση της άγριας ζωής μεταξύ τους.

Αυτοί οι διάδρομοι παρέχουν απαραίτητη τροφή, καταφύγιο και μονοπάτια για τα ζώα και τους επικονιαστές, συμβάλλοντας στη διατήρηση συνδεδεμένων και βιώσιμων πληθυσμών αντιμετωπίζοντας τον κατακερματισμό του τοπίου που προκαλείται από την ανθρώπινη ανάπτυξη. Αυξάνοντας τη βιοποικιλότητα και παρέχοντας υπηρεσίες οικοσυστήματος, όπως η μειωμένη ρύπανση, οι φυτεμένοι διάδρομοι αποτελούν μια ζωτική στρατηγική διατήρησης για την προώθηση υγιών, διασυνδεδεμένων τοπίων.

Ένα παράδειγμα είναι τα όρια μεταξύ των αγροτικών οικοπέδων ή των διαφορετικών καλλιεργειών. Επίσης υπάρχει η περίπτωση των «μονοπατιών» που μπορούν να διασυνδεθούν με υπόγεια «κανάλια» κάτω από το οδικό δίκτυο εγκάρσια, ώστε να αποτελέσουν διάδρομο κίνησης μεταξύ οικοσυστημάτων για τα μικρότερα σε μέγεθος ζώα και για τα μεγαλύτερα, ανάλογα και με την γεωμορφολογία της περιοχής, με υπέργειες «πράσινες» γέφυρες πάνω από το οδικό δίκτυο. 

Μέσα στον π.χ. αστικό ιστό, ακόμη και μια δενδροστοιχία αποτελεί έναν «διάδρομο» για διάφορα είδη πανίδας, η οποία δενδροστοιχία μπορεί να συνδέσει μεταξύ τους άλλους χώρους πρασίνου όπως πάρκα, αδόμητους χώρους/πρασιές κ.α., δημιουργώντας ένα «πράσινο» δίκτυο. Τα ρέματα μέσα σε μια πόλη μπορούν να αποτελέσουν επίσης διαδρόμους βιοποικιλότητας. Έτσι, οι διάδρομοι παρέχουν οφέλη για τον άνθρωπο, βελτιώνοντας την ποιότητα του αέρα, ελέγχοντας την απορροή των ομβρίων υδάτων, μειώνοντας τις αστικές θερμικές νησίδες και προσφέροντας ευκαιρίες αναψυχής, παράλληλα ανεβάζοντας την χρηματιστηριακή αξία των γύρω οικοπέδων.

Σκοπός των Φυτεμένων Διαδρόμων είναι:

• Μετακίνηση της Άγριας Ζωής:

Δημιουργούν ασφαλή δίοδο για τα ζώα ώστε να ταξιδεύουν μεταξύ μεγαλύτερων οικοτόπων, κάτι που είναι ζωτικής σημασίας για την αναζήτηση τροφής, το ζευγάρωμα και τη διασπορά.

• Γενετική Ανταλλαγή:

Οι διάδρομοι αυξάνουν την ανταλλαγή ατόμων, η οποία προάγει τη γενετική ποικιλομορφία και μειώνει τον κίνδυνο τοπικής εξαφάνισης.

• Αποκατάσταση Οικοτόπων:

Βοηθούν στην αποκατάσταση και την σύνδεση κατακερματισμένων οικοσυστημάτων, δημιουργώντας ένα μεγαλύτερο, πιο λειτουργικό τοπίο για διάφορα είδη.

• Υπηρεσίες Οικοσυστήματος:

Πέρα από τα οφέλη για την άγρια ​​ζωή, οι διάδρομοι μπορούν επίσης να βελτιώσουν τα τοπικά περιβάλλοντα μειώνοντας τη θερμότητα, μετριάζοντας την ατμοσφαιρική ρύπανση και ηχορύπανση και υποστηρίζοντας τη συνολική βιοποικιλότητα.

Πώς Δημιουργούνται οι Φυτεμένοι Διάδρομοι:

• Φύτευση Αυτοφυών Ειδών:

Οι πιο αποτελεσματικοί διάδρομοι δημιουργούνται με τη φύτευση ποικίλων συνδυασμών αυτοφυών ποωδών και ξυλωδών φυτών που παρέχουν τροφή και βιότοπο.

• Σύνδεση Υφιστάμενων Οικοτόπων:

Μπορούν να φυτευτούν κατά μήκος δρόμων, μεταξύ γεωργικών αγρών, σε αστικές περιοχές ή κατά μήκος υδάτινων ρεμάτων για να γεφυρώσουν κενά στην υπάρχουσα φυσική βλάστηση.

• Δομικός Σχεδιασμός:

Το πλάτος και τα δομικά χαρακτηριστικά του διαδρόμου είναι σημαντικά για την επιτυχία του, διασφαλίζοντας ότι μπορεί να υποστηρίξει τις ανάγκες του είδους και του στόχου.

Οφέλη των Φυτεμένων Διαδρόμων:

• Υποστήριξη Διάφορων Ειδών:

Οι διάδρομοι ωφελούν μια σειρά από άγρια ​​ζώα, συμπεριλαμβανομένων πτηνών, θηλαστικών, εντόμων, ερπετών και αμφιβίων, καθώς και βασικών επικονιαστών όπως μέλισσες και πεταλούδες.

• Ανθεκτικότητα στις Διαταραχές:

Βοηθούν τα είδη να ανασυστήσουν τις περιοχές μετά από τοπικές διαταραχές όπως πυρκαγιές ή ασθένειες, αυξάνοντας τη συνολική ανθεκτικότητα του οικοσυστήματος.

• Διατήρηση της Βιοποικιλότητας:

Συνδέοντας τους οικοτόπους, οι διάδρομοι εμποδίζουν τους πληθυσμούς να απομονωθούν και να γίνουν ευάλωτοι, συμβάλλοντας άμεσα στη μακροπρόθεσμη επιβίωση των ειδών.

Οι διάδρομοι βιοποικιλότητας είναι ένα απαραίτητο κομμάτι της υποδομής κάθε περιοχής με ανθρωπογενή ‘’παρουσία’’ και ειδικότερα στις χώρες της Μεσογείου όπου περιλαμβάνει περίπου 10,000 είδη, εκ των οποίων 8,500 είναι ζώα και 1,500 φυτά.

Επιμέλεια άρθρου: Delta Engineering – Σύμβουλοι Μηχανικοί

Πηγές άρθρου:

• https://www.ecowatch.com/wildlife-corridors-facts-ecowatch.html

• https://www.evergreening.org/why-wildlife-corridors-are-essential-for-biodiversity-and-ecosystem-health/

Πηγή κεντρικής φωτογραφίας: https://www.evergreening.org/why-wildlife-corridors-are-essential-for-biodiversity-and-ecosystem-health/